5. مكانيك. در اينجا مشكل است بتوان ويژگيهاي انتقاد آكمي از مكانيك ارسطو را به اختصار بيان كرد؛ مثلاً عقايدش را درباب حركت؛ زيرا اين مستلزم استفاده از اصطلاحات كلامي اصحاب مدرسه است. اين مسئله كه آيا حركت ناشي از صورتي سيال (ادعاي اسكوت) يا كشسان (ادعاي آكمي) است، چندان مناسبتي ندارد و فايدهاي از آن متصور نيست. ميشود دريافت كه آكمي به امكان كنش بدون اتصال عقيده داشت (عمل از راه دور).
6. سياست. مخالفت آكمي با پاپ در وهلهٴ اول از دفاع از فرقهٴ خودش و سپس دفاع از حامياش، امپراتور ناشي ميشد. او قدرت جدل خود را در اين راه بهكار برد كه ثابت كند قدرت پاپ صرفاً قدرتي روحاني است و نه دنيوي؛ كليساي مسيح بايد از امور دنيوي مصون باشد، همچنانكه در اول بود. ازاينرو دفاع از سروري امپراتور در برابر پاپ در جهت دفاع از فرانسيسيان پيرو فرقهٴ روحاني در برابر مرجعيت پاپ بود. اگر پاپ قدرت دنيوي و ديني را داشت، مردم گرفتار بردگي ميشدند. او تا آنجا پيش رفت كه خاطر نشان شد رئيس واقعي كليسا مسيح است، نه پاپ و شايد بهتر است چندين پاپ وجود داشته باشد! با شدتي خارقالعاده به سوءاستفادههاي دربار پاپ در آوينيون حمله كرد، به سوءاستفادههايي كه فراوان و كاملاً مشهود بود. در برابر پاپ، مرجعيت شورايي را مطرح كرد كه متشكل از افراد غيركشيش و همچنين كشيشان، مردان و به همان ترتيب زنان1 باشد. او در آثارش جنگافزارهايي را براي اصلاحطلبان در داخل و خارج كليسا فراهم ساخت، هم براي مدافعان فكر شورا و هم براي مدافعان در داخل هر شورا در مورد حقوق شورا در برابر پاپ.
7. تأثير. تأثير سياسي آكمي قبلاً خاطرنشان شد. اصلاحطلبان عمده از زمان ويكليف تا لوتر از آن ياد كردهاند و لوتر او را ((استاد محبوبم آكمي)) ناميده است.
تأثير فلسفي او از اين هم بيشتر بود. او مكتب فكري يا روش تفكر تازهاي ايجاد كرد (راه نو).
شاگردانش كه خود را مفهومگرا يا بهطور كليتر نامگرا ميخواندند (در برابر واقعگرايان) نه تنها ميشد آنان را در آكسفورد و پاريس يافت، بلكه در بسياري دانشگاههاي اروپاي مركزي هم بودند. به برخي از آنان خواهيم پرداخت. عليرغم مخالفت طبيعي از ناحيهٴ كساني كه پيرو راه قديم بودند، فلسفهٴ آكمي در ميان متفكران محبوبيت روزافزوني يافت و در اواخر قرن گسترش شاياني داشت.
عناوين دكتر شكستناپذير و مدرس محترم كه به آكمي داده شد، نشاندهندهٴ ميزان شهرت و اعتبار اوست. درست است كه از عنوان دوم بيشتر معني تحتاللفظي آن مراد بود. آكمي وقتي در